top of page

A BROKEN HEART, A MERCIFUL GOD!

OT Sermon Series_11

P M Mathew

02.-11-2026

A BROKEN HEART, A MERCIFUL GOD!
തകർന്ന ഹൃദയവും കരുണയുള്ള ദൈവവും
Psalm 51

സങ്കീർത്തനം 51 നമ്മെ ഒരു പ്രധാന സത്യം പഠിപ്പിക്കുന്നു: ഒരിക്കലും വീണുപോകാത്തവരെയല്ല ദൈവം അന്വേഷിക്കുന്നത്; മറിച്ച്, മാനസാന്തരപ്പെട്ട ഹൃദയത്തോടെ തന്റെ അടുക്കലേക്ക് വരാൻ സന്നദ്ധരായവരെയാണ് അവിടുന്ന് അന്വേഷിക്കുന്നത്.

ഈ സങ്കീർത്തനത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ 9 വാക്യങ്ങളിലേക്ക് ഞാൻ നിങ്ങളുടെ ശ്രദ്ധയെ ക്ഷണിക്കുന്നു. ബാക്കി വാക്യങ്ങൾ പറഞ്ഞു പോകുന്ന മുറക്ക് ഞാൻ ഉദ്ധരിക്കുന്നതാണ്.

"1 ദൈവമേ, നിന്റെ ദയെക്കു തക്കവണ്ണം എന്നോടു കൃപയുണ്ടാകേണമേ; നിന്റെ കരുണയുടെ ബഹുത്വപ്രകാരം എന്റെ ലംഘനങ്ങളെ മായിച്ചുകളയേണമേ. 2 എന്നെ നന്നായി കഴുകി എന്റെ അകൃത്യം പോക്കേണമേ; എന്റെ പാപം നീക്കി എന്നെ വെടിപ്പാക്കേണമേ. 3 എന്റെ ലംഘനങ്ങളെ ഞാൻ അറിയുന്നു; എന്റെ പാപം എപ്പോഴും എന്റെ മുമ്പിൽ ഇരിക്കുന്നു. 4 നിന്നോടു തന്നേ ഞാൻ പാപം ചെയ്തു; നിനക്കു അനിഷ്ടമായുള്ളതു ഞാൻ ചെയ്തിരിക്കുന്നു. സംസാരിക്കുമ്പോൾ നീ നീതിമാനായും വിധിക്കുമ്പോൾ നിർമ്മലനായും ഇരിക്കേണ്ടതിന്നു തന്നേ. 5 ഇതാ, ഞാൻ അകൃത്യത്തിൽ ഉരുവായി; പാപത്തിൽ എന്റെ അമ്മ എന്നെ ഗർഭം ധരിച്ചു. 6 അന്തർഭാഗത്തിലെ സത്യമല്ലോ നീ ഇച്ഛിക്കുന്നതു; അന്തരംഗത്തിൽ എന്നെ ജ്ഞാനം ഗ്രഹിപ്പിക്കേണമേ. 7 ഞാൻ നിർമ്മലനാകേണ്ടതിന്നു ഈസോപ്പുകൊണ്ടു എന്നെ ശുദ്ധീകരിക്കേണമേ; ഞാൻ ഹിമത്തെക്കാൾ വെളുക്കേണ്ടതിന്നു എന്നെ കഴുകേണമേ."

ഈ സങ്കീർത്തനത്തിൽ ഒന്നാമതായി ഞാൻ പറയുവാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്, പാപത്തിന്റെ ഗൗരവത്തെയും അതുണ്ടാക്കുന്ന പ്രതിസന്ധിയെയും നാം തിരിച്ചറിയണം എന്നതാണ്.

1. പാപത്തിന്റെ ഗൗരവം തിരിച്ചറിയുക (സങ്കീർത്തനം 51:1–3)

ദാവീദ് ഈ സങ്കീർത്തനം ആരംഭിക്കുന്നത് കരുണയ്ക്കായി അപേക്ഷിച്ചുകൊണ്ടാണ്. "ദൈവമേ, നിന്റെ ദയെക്കു തക്കവണ്ണം എന്നോടു കൃപയുണ്ടാകേണമേ; നിന്റെ കരുണയുടെ ബഹുത്വപ്രകാരം എന്റെ ലംഘനങ്ങളെ മായിച്ചുകളയേണമേ." ശ്രദ്ധിക്കുക, അദ്ദേഹം ബത്ത്‌ശേബയെയോ, തന്റെ സാഹചര്യങ്ങളെയോ, തന്റെ സ്ഥാനത്തെയോ, അല്ലെങ്കിൽ തന്റെ ബലഹീനതകളെയോ കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നില്ല. ആദി മാതാപിതാക്കളായ ആദത്തിന്റേയും ഹവ്വയുടെയും മാതൃക പിൻപറ്റാൻ ദാവീദ് തയ്യാറായില്ല. മറിച്ച്, ദാവീദ് തന്റെ പാപത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തം സ്വയം ഏറ്റെടുക്കുന്നു.

മൂന്നാം വാക്യത്തിൽ അദ്ദേഹം പറയുന്നു: "എന്റെ ലംഘനങ്ങളെ ഞാൻ അറിയുന്നു; എന്റെ പാപം എപ്പോഴും എന്റെ മുമ്പിൽ ഇരിക്കുന്നു " ( വാക്യം 3).

ദാവീദ് മൂന്ന് പ്രധാന കാര്യങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞു:

പാപം എന്നത് ദൈവകല്പനകൾ ലംഘിക്കുന്നതാണ്. അത് ദൈവത്തിനെതിരെയുള്ള മത്സരമാണ്, അഥവാ കലാപമാണ്.

പാപം ദൈവവുമായുള്ള നമ്മുടെ ബന്ധത്തിൽ അകൽച്ച സൃഷ്ടിക്കുന്നു.

ദൈവത്തിന്റെ കണ്ണുകളിൽ നിന്ന് പാപം മറച്ചുവെക്കാൻ കഴിയില്ല.

ആത്മീയ പാഠം: യഥാസ്ഥാപനത്തിലേക്കുള്ള ആദ്യ പടി നമ്മുടെ പാപത്തെ തിരിച്ചറിയുക എന്നതാണ്.

ഇന്നത്തെ കാലത്ത് പലരും തങ്ങളുടെ പരാജയങ്ങളെ ന്യായീകരിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു: ചിലർ സാഹചര്യങ്ങളെ കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നു. ചിലർ മറ്റുള്ളവരെ കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നു. ചിലർ തങ്ങളെത്തന്നെ മറ്റുള്ളവരുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുന്നു. ചിലർ മതപരമായ പ്രവൃത്തികൾക്ക് പിന്നിൽ തങ്ങളുടെ പാപങ്ങളെ ഒളിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഒഴികഴിവുകൾ പറയുന്നതും ന്യായീകരണങ്ങൾ നിരത്തുന്നതും അവസാനിപ്പിച്ച്, ദൈവമുമ്പാകെ നമ്മുടെ പാപങ്ങൾ ഏറ്റുപറയുമ്പോഴാണ് മാനസാന്തരം ആരംഭിക്കുന്നത്.

ഉദാഹരണമായി ഒരു രോഗി തനിക്ക് അസുഖമുണ്ടെന്ന് സമ്മതിച്ചാൽ മാത്രമേ അദ്ദേഹത്തിന് ശരിയായ ചികിത്സ ലഭിക്കുകയുള്ളൂ. അതുപോലെ, ദൈവത്തിന്റെ ക്ഷമ തനിക്ക് ആവശ്യമാണെന്ന് തിരിച്ചറിയാതെ ഒരു പാപിക്ക് ആത്മീയമായ വീണ്ടെടുപ്പ് അനുഭവിക്കാൻ കഴിയില്ല.

പ്രയോഗിക പാഠം: നിങ്ങളുടെ പാപത്തെ ഒളിപ്പിക്കരുത്. സത്യസന്ധതയോടെ അത് ദൈവമുമ്പാകെ സമർപ്പിക്കുക.

A. ദൈവത്തിന്റെ കരുണയിൽ പൂർണ്ണമായും ആശ്രയിക്കുക (സങ്കീർത്തനം 51:1–2).

ദാവീദ് ദൈവത്തോട് മൂന്ന് കാര്യങ്ങൾ അപേക്ഷിക്കുന്നു:

എന്റെ ലംഘനങ്ങളെ മായ്ച്ചുകളയേണമേ.

എന്റെ അകൃത്യത്തിൽ നിന്ന് എന്നെ നന്നായി കഴുകണമേ.

എന്റെ പാപത്തിൽ നിന്ന് എന്നെ ശുദ്ധീകരിക്കണമേ.

ദാവിദ് ദൈവത്തിനു വേണ്ടി ചെയ്ത കാര്യങ്ങളെയോ, തന്റെ രാജപദവിയെയോ, മതപരമായ പ്രവൃത്തികളെയോ അല്ല ആശ്രയിക്കുന്നതെയെന്ന കാര്യം ശ്രദ്ധിക്കുക..

അദ്ദേഹം ദൈവത്തിന്റെ കരുണയിലാണ് ആശ്രയിക്കുന്നത്. താൻ കുറ്റക്കാരനാണെന്നും മരണശിക്ഷയ്ക്ക് അർഹനാണെന്നും, തന്റെ അപേക്ഷയ്ക്ക് ആധാരമായി അവകാശപ്പെടാൻ യാതൊരു ന്യായവുമില്ലെന്ന് ദാവിദിന് അറിയാമായിരുന്നു. എന്നാൽ, യഹോവ ദയയും കരുണയുള്ളവനുമാണെന്ന് നന്നായി അറിഞ്ഞിരുന്ന ദാവീദ്, ദൈവത്തിന്റെ സ്വഭാവത്തെ മുൻനിർത്തിയാണ് തന്റെ അപേക്ഷ സമർപ്പിക്കുന്നത്. ദൈവത്തിന്റെ ദയക്കു (Grace) വേണ്ടിയാണ് താൻ അപേക്ഷിക്കുന്നത്. അർഹതയില്ലാത്ത ഒരാൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന ആനുകൂല്യമാണ് ദയ എന്നത്.

ദൈവം തന്റെ കരുണയിൽ മൂന്നു കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യണമെന്നതാണ് തന്റെ അപേക്ഷ. അത് പാപക്ഷമയുടെ മൂന്ന് വശങ്ങളെ വിവരിക്കുന്നു.

a. മായ്ച്ചുകളയുക (blot out) –തന്റെ അതിക്രമങ്ങളുടെ രേഖകൾ മായ്ച്ചുകളയണമെന്ന് ദാവീദ് ദൈവത്തോട് അപേക്ഷിക്കുന്നു. ഒരു കറുത്ത ബോർഡിൽ ചോക്കുകൊണ്ട് എഴുതിയത് മായിച്ചു കളയുന്നതുപോലെ, ദൈവം തന്റെ പാപത്തെ മായിച്ചു കളയണം. തനിക്കു വീട്ടുവാൻ കഴിയാത്ത കടബാധ്യത എഴുതിത്തള്ളണം; കാരണം തന്റെ സ്വന്തം പ്രയത്നത്താൽ അത് വീട്ടാൻ തനിക്കു കഴിയുകയില്ല.

b. കഴുകുക അഥവാ ശുദ്ധീകരിക്കുക. വസ്ത്രങ്ങൾ അലക്കി വെടിപ്പാക്കുന്ന പ്രക്രിയയെ കാണിക്കുന്ന ഒരു പ്രതീകമാണ് ഇവിടെ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. പാപിയെ ദൈവം പൂർണ്ണമായും ശുദ്ധീകരിക്കണമേ എന്ന അപേക്ഷയാണ് താൻ മുന്നിൽ വെക്കുന്നത്. കാരണം, പാപം മനുഷ്യഹൃദയത്തെ മലിനമാക്കുന്നു. അതു കഴുകി തന്നെ ശുദ്ധീകരിക്കണം.
തന്റെ പാപം കണ്ടില്ലെന്ന് നടിക്കണം എന്നല്ല ദാവീദ് ആഗ്രഹിക്കുന്നത്; മറിച്ച്, താൻ ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെടണം എന്ന് അദ്ദേഹം ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ദൈവം നമ്മോട് ക്ഷമിക്കുക മാത്രമല്ല ചെയ്യുന്നത്; നമ്മെ രൂപാന്തരപ്പെടുത്താനും അവിടുന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

c. ശുദ്ധീകരിക്കുക (cleansing) – വീണ്ടെടുപ്പ്

ദൈവമുമ്പാകെ പൂർണ്ണമായും ശുദ്ധനായിരിക്കാൻ ദാവീദ് ആഗ്രഹിക്കുന്നു. മതപരമായ ശുദ്ധീകരണവുമായി (cultic sense) ബന്ധപ്പെട്ട വാക്കാണിത്. വെള്ളം ഉപയോഗിച്ചുള്ള കഴുകലും, തുടർന്ന് രക്തം തളിച്ചുള്ള വിശുദ്ധീകരണവും ഉൾപ്പെടുന്ന ആചാരപരമായ ശുദ്ധീകരണ പ്രക്രിയയെയാണ് ഇത് സാധാരണയായി വിവരിക്കുന്നത്. പാപമോചനത്തിന്റെ ഭാഗമായി വിശുദ്ധസ്ഥലത്ത് എന്തെങ്കിലും ഒരു അനുഷ്ഠാനം നടത്തണമെന്ന് സങ്കീർത്തനക്കാരൻ പ്രതീക്ഷിച്ചിരുന്നു. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ യാതൊരു ബലിയും അർപ്പിക്കാൻ സാധിക്കില്ലെന്ന് തനിക്കറിയാം. കാരണം തന്റെ പാപം മനഃപ്പൂർവ്വമായ ഒന്നായിരുന്നു. അതിനാൽ നാഥാൻ പ്രവാചകൻ ദൈവം നിന്റെ പാപങ്ങൾ ക്ഷമിച്ചു തന്നിരിക്കുന്നുവെന്ന് പറയുന്നതുവരെ ഈ ഉറപ്പ് ദാവിദിനുണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നാൽ ഇന്ന് വിശ്വാസികൾ പാപമോചനം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നതിന്റെ ഉറപ്പ് പ്രാപിക്കാൻ ദൈവത്തിന്റെ വചനത്തിലേക്ക് നോക്കിയാൽ മതി. 1 യോഹന്നാൻ 1:9 ൽ നാം ഇപ്രകാരം വായിക്കുന്നു: "നമ്മുടെ പാപങ്ങളെ ഏറ്റുപറയുന്നു എങ്കിൽ, അവൻ നീതിമാനും വിശ്വസ്തനും ആകയാൽ നമ്മുടെ പാപങ്ങളെ ക്ഷമിക്കുകയും എല്ലാ അനീതിയിൽ നിന്നും നമ്മെ ശുദ്ധീകരിക്കുകയും ചെയ്യും."

ആത്മീയ പാഠം: നമ്മുടെ പ്രത്യാശ നമ്മുടെ നന്മയിലല്ല, മറിച്ച് ദൈവത്തിന്റെ നന്മയിലാണ്.
പണം കൊണ്ടോ, പദവി കൊണ്ടോ, മതപരമായ പ്രവൃത്തികൾ കൊണ്ടോ, സൽപ്രവൃത്തികൾ കൊണ്ടോ നമുക്ക് ദൈവത്തിന്റെ ക്ഷമ വാങ്ങാൻ കഴിയില്ല.

ദൈവത്തിന്റെ കരുണയ്ക്ക് മാത്രമേ കുറ്റബോധമുള്ള ഹൃദയത്തെ ശുദ്ധീകരിക്കാൻ കഴിയൂ.

C. പാപം ആത്യന്തികമായി ദൈവത്തിനെതിരാണെന്ന് തിരിച്ചറിയുക (സങ്കീർത്തനം 51:4).

"നിന്നോടു തന്നേ ഞാൻ പാപം ചെയ്തു; നിനക്കു അനിഷ്ടമായുള്ളതു ഞാൻ ചെയ്തിരിക്കുന്നു."

ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ, ദാവീദിന്റെ ഈ പ്രസ്താവന ആശ്ചര്യകരമായി തോന്നാം. ബത്ത്‌ശേബയോടും ഊരിയാവിനോടും സ്വന്തം കുടുംബത്തോടും അദ്ദേഹം പാപം ചെയ്തിരുന്നു. എന്നിട്ടും അദ്ദേഹം പറയുന്നു: "നിന്നോട്, നിന്നോട് തന്നേ ഞാൻ പാപം ചെയ്തു."

മറ്റുള്ളവർക്കുണ്ടായ ദോഷത്തെ ദാവീദ് നിഷേധിക്കുകയല്ല ചെയ്യുന്നത്. ദൈവത്തിന്റെ വിശുദ്ധിയും കല്പനകളും ലംഘിക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ, ഓരോ പാപവും ആത്യന്തികമായി ദൈവത്തിനെതിരായ ഒരു കുറ്റമാണെന്ന് അദ്ദേഹം തിരിച്ചറിയുന്നു.

പോത്തിഫറിന്റെ ഭാര്യ പ്രലോഭിപ്പിച്ചപ്പോൾ യോസേഫ് നൽകിയ മറുപടി ശ്രദ്ധിക്കുക: "അതുകൊണ്ട് ഞാൻ ഈ മഹാദോഷം പ്രവർത്തിച്ച് ദൈവത്തോടു പാപം ചെയ്യുന്നത് എങ്ങനെ എന്നു പറഞ്ഞു" (ഉല്പത്തി 39:9).

പാപം എന്നത് കേവലം മാനുഷിക ബന്ധങ്ങളുടെ ലംഘനം മാത്രമല്ല, ദൈവത്തിനെതിരായ ഒരു കലാപം കൂടിയാണെന്ന് യോസേഫ് മനസ്സിലാക്കിയിരുന്നു.

ആത്മീയ പാഠം: ദൈവസാന്നിധ്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ബോധം നമ്മളിൽ വളർത്തിയെടുക്കണം.
നമ്മൾ സ്വയം ചോദിക്കേണ്ട ചോദ്യം ഇതായിരിക്കരുത്:
മറ്റുള്ളവർ എന്റെ പാപം കണ്ടുപിടിക്കുമോ?
എന്റെ സൽപ്പേര് നഷ്ടപ്പെടുമോ?
ഞാൻ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ നേരിടേണ്ടി വരുമോ?

ഇതിലും പ്രധാനപ്പെട്ട ചോദ്യം ഇതാണ്: എന്റെ ജീവിതം കൊണ്ട് ഞാൻ ദൈവത്തെ പ്രസാദിപ്പിക്കുന്നുണ്ടോ?

ദൈവഹിതപ്രകാരമാണോ ഞാൻ ജീവിക്കുന്നത്?

ദൈവവുമായുള്ള തന്റെ ബന്ധത്തെക്കുറിച്ചായിരുന്നു ദാവീദിന് ഉത്കണ്ഠയുണ്ടായിരുന്നത്. ഇതാണ് യഥാർത്ഥ മാനസാന്തരത്തിന്റെ കാതൽ.

2. പാപം വിശ്വാസികളുടെ ജീവിതത്തിൽ പല പ്രതിസന്ധികൾക്കും കാരണമായി തീരുന്നു (സങ്കീർത്തനം 51:8-10).

"8 സന്തോഷവും ആനന്ദവും എന്നെ കേൾക്കുമാറാക്കേണമേ; നീ ഒടിച്ച അസ്ഥികൾ ഉല്ലസിക്കട്ടെ. 9 എന്റെ പാപങ്ങളെ കാണാതവണ്ണം നിന്റെ മുഖം മറെക്കേണമേ. എന്റെ അകൃത്യങ്ങളെ ഒക്കെയും മായിച്ചു കളയേണമേ."

ദാവീദ് പാപം ചെയ്യുകയും ആ പാപം ദൈവത്തിൽ നിന്നു മറച്ചുവെക്കുകയും ചെയ്തതിന്റെ ഫലമായി തനിക്കു സന്തോഷത്തോടെ, ഹൃദയ പരമാർത്ഥതയോടെ ദേവാലയത്തിൽ പ്രവേശിക്കാനൊ ദൈവത്തെ ആരാധിക്കാനൊ കഴിഞ്ഞിരുന്നില്ല . അപ്പോഴത്തെ തന്റെ ആത്മീയ അവസ്ഥയിൽ, കാപട്യത്തോടെയല്ലാതെ ദൈവാലയത്തിൽ പ്രവേശിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് കഴിയുമായിരുന്നില്ല; ഒരുപക്ഷേ പ്രവേശിച്ചാൽ തന്നെയും, അത് അർത്ഥവത്തായതോ ആനന്ദകരമോ ആകുമായിരുന്നില്ല. അതിനാൽ, അദ്ദേഹത്തിന് കേൾക്കേണ്ടിയിരുന്നത് പാപമോചനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ദൈവത്തിന്റെ പ്രഖ്യാപനമാണ്; കാരണം, അത് ലഭിച്ചാൽ ദൈവം അദ്ദേഹത്തെ സമാഗമനകൂടാരത്തിലെ സ്തുതിഗീതങ്ങൾ കേൾക്കാൻ കഴിയും. ഇതിനെ ഇങ്ങനെ ലളിതമായി വിവരിക്കാം: “എനിക്ക് പാപമോചനം ലഭിച്ചുവെന്ന് എന്നോട് അരുളിച്ചെയ്യണമേ; എങ്കിൽ എനിക്ക് വീണ്ടും ദൈവാലയത്തിൽ പ്രവേശിക്കാനും, അവിടെയുള്ള സന്തോഷവും ഉല്ലാസവും കേൾക്കാനും കഴിയും.”

3. ആന്തരിക രൂപാന്തരത്തിനായി ദൈവത്തോട് അപേക്ഷിക്കുക (സങ്കീർത്തനം 51:10–12).

"10 ദൈവമേ, നിർമ്മലമായോരു ഹൃദയം എന്നിൽ സൃഷ്ടിച്ചു സ്ഥിരമായോരാത്മാവിനെ എന്നിൽ പുതുക്കേണമേ."

ഇതാണ് 51-ാം സങ്കീർത്തനത്തിലെ പ്രധാന പ്രാർത്ഥന.

തന്റെ പ്രശ്നം കേവലം ബാഹ്യമായ പെരുമാറ്റത്തിനപ്പുറം ആഴത്തിലുള്ളതാണെന്ന് ദാവീദ് തിരിച്ചറിഞ്ഞു. അവന് ഒരു പുതിയ ഹൃദയം ആവശ്യമായിരുന്നു. ഈ വാക്യങ്ങളിലെ മൂന്ന് അപേക്ഷകൾ ശ്രദ്ധിക്കുക.

A. എന്നിൽ നിർമ്മലമായ ഹൃദയം സൃഷ്ടിക്കേണമേ (വാക്യം 10).

'സൃഷ്ടിക്കുക' എന്ന അർത്ഥം വരുന്ന 'ബാര' (bara) എന്ന ഹീബ്രു പദമാണ് ദാവീദ് ഇവിടെ ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഉല്പത്തി 1:1-ൽ ഇതേ വാക്ക് തന്നെയാണ് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്: "ആദിയിൽ ദൈവം ആകാശത്തെയും ഭൂമിയെയും സൃഷ്ടിച്ചു."

സ്വയം ചെയ്യാൻ കഴിയാത്ത ഒരു കാര്യം ചെയ്തുതരാൻ ദാവീദ് ദൈവത്തോട് അപേക്ഷിക്കുന്നു. ദൈവം തന്റെ ആത്മീയ ജീവിതത്തെ നവീകരിക്കണം. തന്റെ പെരുമാറ്റം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ മാത്രമല്ല അവൻ ദൈവത്തോട് ആവശ്യപ്പെടുന്നത്. തന്റെ ഹൃദയത്തെത്തന്നെ രൂപാന്തരപ്പെടുത്താൻ അവൻ ദൈവത്തോട് അപേക്ഷിക്കുന്നു. നമുക്ക് ഏറ്റവും ആവശ്യമുള്ളത് ബാഹ്യമായ മെച്ചപ്പെടുത്തലല്ല, മറിച്ച് ആന്തരികമായ രൂപാന്തരമാണ്. ഹൃദയത്തിൽ ഒരു മാറ്റവും ആത്മാവിൽ ഒരു നവീകരണവും നമുക്ക് ആവശ്യമാണ്. അല്ലാത്തപക്ഷം, പാപി വീണ്ടും അതേ തെറ്റുകൾ ആവർത്തിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. തന്റെ ഹൃദയത്തിൽ എന്തോ കുഴപ്പമുണ്ടെന്ന് ഈ അനുതപിക്കുന്ന പാപി തിരിച്ചറിഞ്ഞിരുന്നു; കാരണം, അവൻ വളരെ മോശമായ തീരുമാനങ്ങളും തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളുമാണ് നടത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നത്. അതിനാൽ, തന്റെ ഹൃദയത്തെ മാറ്റാനും, അത്തരം തെറ്റുകൾ വീണ്ടും ചെയ്യുന്നതിൽ നിന്ന് തന്നെ തടയാനും അദ്ദേഹം ദൈവത്തോട് പ്രാർത്ഥിച്ചു. ദൈവത്തിന്റെ വചനത്തിലുടെയാണിത് സാദ്ധ്യമായി തീരുന്നത്.

B. എന്നിൽ സ്ഥിരമായൊരു ആത്മാവിനെ പുതുക്കേണമേ (വാക്യം 10).

സ്ഥിരതയുള്ളതും വിശ്വസ്തവുമായ ഒരു ആത്മാവിനായി ദാവീദ് അപേക്ഷിക്കുന്നു. താൻ എടുക്കുന്ന തീരുമാനങ്ങളിൽ വിശ്വസ്തനും സ്ഥിരതയുള്ളവനുമായിരിക്കാൻ അദ്ദേഹം ആഗ്രഹിച്ചു. പാപം അവന്റെ ആത്മീയ സ്ഥിരതയെ തകർത്തിരുന്നു. വീണ്ടും വിശ്വസ്തതയോടെ നടക്കാൻ കഴിയുന്ന തരത്തിൽ, തന്റെ ആന്തരിക ശക്തി പുനഃസ്ഥാപിച്ചു തരണമെന്ന് അവൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

C. രക്ഷയുടെ സന്തോഷം തിരികെ നൽകേണമേ (വാക്യം 12)

"നിന്റെ രക്ഷയുടെ സന്തോഷം എനിക്ക് തിരികെ നൽകേണമേ; മനസ്സൊരുക്കമുള്ള ആത്മാവിനാൽ എന്നെ താങ്ങേണമേ."

തന്റെ രക്ഷയല്ല, മറിച്ച് തനിക്ക് നഷ്ടപ്പെട്ട സന്തോഷം തിരികെ ലഭിക്കണമെന്നും, ശരിയായ മനോഭാവം നിലനിർത്തണമെന്നുമാണ് അദ്ദേഹം ആഗ്രഹിച്ചത്. "നിന്റെ രക്ഷയുടെ സന്തോഷം" എന്നത് രക്ഷ നൽകുന്ന സന്തോഷം എന്ന് മനസ്സിലാക്കാം. ആ സന്തോഷം തനിക്ക് തിരികെ ലഭിക്കണമെന്നാണ് അദ്ദേഹം അപേക്ഷിക്കുന്നത്. ദൈവവുമായുള്ള കൂട്ടായ്മയുടെ സന്തോഷം ദാവീദിന് നഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്നു. എങ്കിലും, ദൈവത്തെ ആരാധിക്കാനും സന്തോഷിക്കാനും, അവിടുത്തെ സാന്നിധ്യം അനുഭവിക്കാനും അവൻ ആഗ്രഹിച്ചു. പാപം താൽക്കാലികമായ സുഖം നൽകിയേക്കാം, എന്നാൽ അത് നമ്മിൽ നിന്ന് ആത്മീയ സന്തോഷത്തെ കവർന്നെടുക്കുന്നു.

ആത്മീയ പാഠം: ബാഹ്യമായ മതപരമായ ആചാരങ്ങൾക്കും പ്രകടനങ്ങൾക്കും അപ്പുറം ദൈവം ആഗ്രഹിക്കുന്നത് മറ്റൊന്നാണ്. അവിടുന്ന് ആഗ്രഹിക്കുന്നത് രൂപാന്തരപ്പെട്ട ഒരു ഹൃദയമാണ്.

നമുക്ക് വസ്ത്രധാരണവും രൂപഭാവവും സംസാരരീതിയും പൊതുജീവിതത്തിലെ പെരുമാറ്റവും മാറ്റാൻ സാധിച്ചേക്കാം; എന്നാൽ ആന്തരിക മനുഷ്യനെ യഥാർത്ഥമായി രൂപാന്തരപ്പെടുത്താൻ ദൈവത്തിന് മാത്രമേ കഴിയൂ.

ഉദാഹരണം: കേടുപാടുകൾ സംഭവിച്ച ഒരു ഭിത്തിക്ക് പെയിന്റ് അടിക്കുന്നത് അതിന്റെ അടിത്തറയെ നേരെയാക്കുന്നില്ല. അതുപോലെ, ഹൃദയത്തെ രൂപാന്തരപ്പെടുത്താൻ ദൈവത്തെ അനുവദിക്കാതെ ബാഹ്യമായ പെരുമാറ്റം മാത്രം മാറ്റുന്നത് യഥാർത്ഥ ആത്മീയ നവീകരണത്തിന് വഴിയൊരുക്കുന്നില്ല.

4. നിങ്ങളുടെ വീണ്ടെടുപ്പിനെ ഒരു സാക്ഷ്യമാക്കി മാറ്റുക (സങ്കീർത്തനം 51:13–17).
"അപ്പോൾ ഞാൻ അതിക്രമം ചെയ്യുന്നവരെ നിന്റെ വഴികൾ പഠിപ്പിക്കും; പാപികൾ നിങ്കലേക്കു മടങ്ങി വരികയും ചെയ്യും." (വാക്യം 13).

ദാവീദ് തന്റെ വ്യക്തിപരമായ നേട്ടത്തിനായി മാത്രം ഒരു യഥാസ്ഥാപനം ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല. ദൈവത്തിന്റെ കരുണയെക്കുറിച്ചുള്ള തന്റെ അനുഭവം മറ്റുള്ളവർക്ക് ഒരു സാക്ഷ്യമായിത്തീരണമെന്ന് അദ്ദേഹം ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
യഥാർത്ഥ യഥാസ്ഥാപനത്തിന്റെ മൂന്ന് ഫലങ്ങൾ ശ്രദ്ധിക്കുക.

A. ദൈവവചനം പങ്കുവെക്കാനുള്ള ആഗ്രഹം (വാക്യം 13).

ദൈവത്തിന്റെ വഴികളെക്കുറിച്ച് പാപികളെ പഠിപ്പിക്കാൻ ദാവീദ് ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ദൈവത്തിന്റെ ക്ഷമ അനുഭവിച്ചറിഞ്ഞ ഒരു വ്യക്തി അവിടുത്തെ കൃപയുടെ സാക്ഷിയായിത്തീരണം.

നമ്മുടെ പരാജയങ്ങൾ ആത്മീയമായി നിഷ്ക്രിയരായി തുടരുന്നതിനുള്ള ഒഴികഴിവുകളാകരുത്. ദൈവം നമ്മെ പുനഃസ്ഥാപിക്കുമ്പോൾ, അവിടുത്തെ കരുണ കണ്ടെത്തുന്നതിന് മറ്റുള്ളവരെയും നാം സഹായിക്കണം.

B. ദൈവത്തെ സ്തുതിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹം (വാക്യങ്ങൾ 14–15)

ദാവീദ് പറയുന്നു: "കർത്താവേ, എന്റെ അധരങ്ങളെ തുറന്നുതരേണമേ; അപ്പോൾ എന്റെ വായ നിന്റെ സ്തുതിയെ പ്രസ്താവിക്കും."

ക്ഷമ ആരാധനയിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. ദൈവത്തിന്റെ നന്മയെ തന്റെ വായ പ്രഖ്യാപിക്കണമെന്ന് ദാവീദ് ആഗ്രഹിക്കുന്നു. പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട ഒരു ഹൃദയം ആരാധിക്കുന്ന ഹൃദയമായി മാറുന്നു.

C. തകർന്നതും അനുതപിക്കുന്നതുമായ ഹൃദയം (വാക്യങ്ങൾ 16–17).

"ഹനനയാഗം നീ ഇച്ഛിക്കുന്നില്ല; അല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ അർപ്പിക്കുമായിരുന്നു; ഹോമയാഗത്തിൽ നിനക്കു പ്രസാദവുമില്ല."

ബലിയർപ്പണ രീതികളെക്കുറിച്ച് തന്റെ ജനത്തിന് നിർദ്ദേശം നൽകിയത് ദൈവം തന്നെയാണ്; അതിനാൽ അവിടുന്ന് ആചാരപരമായ ബലികളിൽ സന്തോഷിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ, പാപമോചനം ലഭിക്കാത്ത ഒരു പാപിയിൽ നിന്ന് അവിടുന്ന് അത് ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല എന്നതാണ് ഇവിടുത്തെ ആശയം. അതിനാൽ, ഇത് ബലികളെ പൂർണ്ണമായും തള്ളിക്കളയുകയല്ല, മറിച്ച് കാപട്യം നിറഞ്ഞ ആരാധന അനുചിതമാണെന്ന് ഉറപ്പിച്ചു പറയുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. കാര്യം വളരെ വ്യക്തമാണ്: ഒരാളുടെ ജീവിതത്തിൽ ഏറ്റുപറയാത്ത പാപങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ, അവരുടെ ആരാധനയിൽ ദൈവത്തിന് യാതൊരു സന്തോഷവുമില്ല.

"ദൈവത്തിന് സ്വീകാര്യമായ യാഗം തകർന്ന ആത്മാവാണ്; തകർന്നതും അനുതപിക്കുന്നതുമായ ഹൃദയത്തെ, ദൈവമേ, നീ നിരസിക്കുകയില്ല."

യഥാർത്ഥ മാനസാന്തരത്തിന് പകരമായി മതപരമായ കർമ്മങ്ങൾക്ക് നിൽക്കാനാവില്ലെന്ന് ദാവീദ് മനസ്സിലാക്കിയിരുന്നു. ഹൃദയം മാനസാന്തരപ്പെടാതെയിരിക്കുമ്പോൾ, പുറമേ കാണിക്കുന്ന മതപരമായ പ്രകടനങ്ങളിൽ ദൈവം പ്രസാദിക്കുന്നില്ല. തകർന്നതും അനുതപിക്കുന്നതുമായ ഹൃദയം എന്നത്, തന്റെ പാപത്തെ താഴ്മയോടെ ഏറ്റുപറയുകയും പൂർണ്ണമായും ദൈവത്തിന്റെ കരുണയിൽ ആശ്രയിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഒന്നാണ്.

ആത്മീയ പാഠം: യഥാർത്ഥ മാനസാന്തരത്തോടെ തന്റെ അടുക്കൽ വരുന്ന ഒരു വ്യക്തിയെയും ദൈവം തള്ളിക്കളയുന്നില്ല. താഴ്മയുള്ള ഹൃദയത്തെ അവിടുന്ന് സ്വീകരിക്കുന്നു.

A. ദൈവത്തിന്റെ പുനഃസ്ഥാപനം മറ്റുള്ളവർക്കും അനുഗ്രഹം നൽകുന്നു (സങ്കീർത്തനം 51:18–19).

"18 നിന്റെ പ്രസാദപ്രകാരം സീയോനോടു നന്മ ചെയ്യേണമേ; യെരൂശലേമിന്റെ മതിലുകളെ പണിയേണമേ; 19 അപ്പോൾ നീ നീതിയാഗങ്ങളിലും ഹോമയാഗങ്ങളിലും സർവ്വാംഗഹോമങ്ങളിലും പ്രസാദിക്കും; അപ്പോൾ നിന്റെ യാഗപീഠത്തിന്മേൽ കാളകളെ അർപ്പിക്കും."

സീയോനും യെരൂശലേമിനും വേണ്ടി പ്രാർത്ഥിച്ചുകൊണ്ട് ദാവീദ് ഈ സങ്കീർത്തനം അവസാനിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രാർത്ഥന, സ്വന്തം പുനഃസ്ഥാപനത്തിനപ്പുറം ദൈവജനത്തിന്റെ ആത്മീയ ക്ഷേമത്തിലേക്ക് വ്യാപിക്കുന്നു.

വ്യക്തിപരമായ മാനസാന്തരത്തിന് വിശാലമായ സ്വാധീനമുണ്ടെന്ന് ഇത് നമ്മെ പഠിപ്പിക്കുന്നു. നേതാക്കൾ ദൈവത്തോടൊപ്പം നടക്കുമ്പോൾ, അവരുടെ സ്വാധീനം മറ്റുള്ളവർക്ക് അനുഗ്രഹമായിത്തീരുന്നു. കുടുംബങ്ങൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെടുമ്പോൾ, മക്കൾക്ക് അത് പ്രയോജനകരമാകുന്നു. സഭകളിൽ യഥാർത്ഥ മാനസാന്തരം ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, അവിടെ ആത്മീയ നവീകരണം സംഭവിക്കുന്നു. വ്യക്തികൾ ദൈവത്തിലേക്ക് മടങ്ങിവരുമ്പോൾ, അവരുടെ ജീവിതം അനുഗ്രഹത്തിനുള്ള ഉപാധികളായി മാറാൻ കഴിയും.

ആത്മീയ പാഠം: ദൈവം നമ്മെ വീണ്ടെടുക്കുന്നത് നമുക്ക് സുഖസൗകര്യങ്ങൾ നൽകാൻ വേണ്ടി മാത്രമല്ല, മറിച്ച് അവിടുത്തെ രാജ്യത്തിൽ നമുക്ക് പ്രയോജനപ്രദമായ സേവനം ചെയ്യാൻ കഴിയുന്നവരാക്കി മാറ്റാനാണ്. വീണ്ടെടുക്കപ്പെട്ട ഒരു ജീവിതത്തിന് മറ്റനേകം ആളുകൾക്ക് അനുഗ്രഹമായിത്തീരാൻ സാധിക്കും.

സങ്കീർത്തനം 51-ൽ നിന്ന് നാം മനസ്സിലാക്കുന്ന മൂന്ന് വലിയ സത്യങ്ങൾ:

1. പാപം ഗൗരവകരമാണ്, എന്നാൽ ദൈവത്തിന്റെ കരുണ അതിലും വലുതാണ്.
പാപത്തെ ആരും നിസ്സാരമായി കാണരുതെന്ന് ദാവീദിന്റെ വീഴ്ച നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ആത്മാർത്ഥമായി മാനസാന്തരപ്പെടുന്നവർക്ക് ദൈവത്തിന്റെ കരുണ ലഭ്യമാണെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ വീണ്ടെടുക്കൽ നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

2. ബാഹ്യരൂപത്തേക്കാൾ ഹൃദയത്തിനാണ് ദൈവം കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത്.
മതപരമായ കർമ്മങ്ങൾക്ക് ശുദ്ധമായ ഒരു ഹൃദയത്തിന് പകരമാവാൻ കഴിയില്ല. ആത്മാർത്ഥത, എളിമ, അനുസരണം, യഥാർത്ഥ മാനസാന്തരം എന്നിവയാണ് ദൈവം ആഗ്രഹിക്കുന്നത്.

3. യഥാർത്ഥ മാനസാന്തരം ജീവിതത്തിൽ മാറ്റം കൊണ്ടുവരുന്നു.

മാനസാന്തരം എന്നാൽ ചെയ്ത തെറ്റുകളെക്കുറിച്ച് ഖേദിക്കുക എന്നത് മാത്രമല്ല. പാപത്തിൽ നിന്ന് പിന്തിരിഞ്ഞ് ദൈവത്തിലേക്ക് മടങ്ങിവരുന്നത് അതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. മാനസാന്തരപ്പെട്ട ഒരു വ്യക്തി ശുദ്ധമായ ഹൃദയവും, പുതുക്കപ്പെട്ട ആത്മാവും, പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട കൂട്ടായ്മയും, ദൈവത്തെ മഹത്വപ്പെടുത്തുന്ന ജീവിതവും ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

ഉപസംഹാരം: തകർന്ന ഹൃദയത്തോടെ ദൈവത്തിങ്കലേക്ക് മടങ്ങുക.
ദൈവത്തിന്റെ പുനഃസ്ഥാപന കൃപയുടെ മനോഹരമായ ഒരു ചിത്രം സങ്കീർത്തനം 51 നമുക്ക് നൽകുന്നു.

ദാവീദ് ഭയങ്കരമായി വീണു, പക്ഷേ അവൻ തന്റെ വീഴ്ചയുടെ അവസ്ഥയിൽ തുടർന്നില്ല. അവൻ താഴ്മയോടെ ദൈവമുമ്പാകെ വന്നു, തന്റെ പാപം ഏറ്റുപറഞ്ഞു, ക്ഷമ ചോദിച്ചു, രൂപാന്തരപ്പെട്ട ഒരു ഹൃദയത്തിനായി അപേക്ഷിച്ചു.

ദൈവം ഇപ്പോഴും ആളുകളെ യഥാർത്ഥ മാനസാന്തരത്തിലേക്ക് വിളിക്കുന്നു. ഒരുപക്ഷേ ആരെങ്കിലും രക്ഷയുടെ സന്തോഷം നഷ്ടപ്പെട്ടിരിക്കാം. ഒരുപക്ഷേ ആരെങ്കിലും കുറ്റബോധത്തിന്റെ ഭാരം വഹിക്കുന്നുണ്ടാകാം. ഒരുപക്ഷേ ആരെങ്കിലും ആന്തരികമായി കഷ്ടപ്പെടുമ്പോൾ ഒരു മതപരമായ രൂപം നിലനിർത്തുന്നുണ്ടാകാം. ഒരുപക്ഷേ ആരെങ്കിലും ആത്മീയ നവീകരണം ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം.

സങ്കീർത്തനം 51-ന്റെ സന്ദേശം വ്യക്തമാണ്: നിങ്ങളുടെ പാപം നിമിത്തം ദൈവത്തിൽ നിന്ന് ഓടിപ്പോകരുത്. നിങ്ങൾക്ക് അവന്റെ കരുണ ആവശ്യമുള്ളതിനാൽ ദൈവത്തിലേക്ക് ഓടുക.

ഈ വാക്കുകൾ ഓർമ്മിക്കുക: "ദൈവമേ, എന്നിൽ ഒരു ശുദ്ധമായ ഹൃദയം സൃഷ്ടിക്കുക; എന്റെ ഉള്ളിൽ ഒരു ശരിയായ ആത്മാവിനെ പുതുക്കുക." ഇത് എല്ലാ ദിവസവും നമ്മുടെ പ്രാർത്ഥനയായി മാറട്ടെ.

അന്തിമ അപേക്ഷ:

നമുക്ക് ദൈവമുമ്പാകെ നമ്മുടെ ഹൃദയങ്ങളെ പരിശോധിക്കാം. നമ്മുടെ ജീവിതത്തിൽ ഏറ്റുപറയാത്ത ഏതെങ്കിലും പാപമുണ്ടോ? നമ്മുടെ രക്ഷയുടെ സന്തോഷം നമുക്ക് നഷ്ടപ്പെട്ടോ? ദൈവവുമായുള്ള യഥാർത്ഥ ബന്ധം നിലനിർത്തുന്നതിനുപകരം മതപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുകയാണോ നാം? ശുദ്ധമായ ഒരു ഹൃദയവും പുതുക്കപ്പെട്ട ഒരു ആത്മാവും നാം ആഗ്രഹിക്കുന്നുണ്ടോ? നമ്മുടെ ജീവിതം ദൈവകൃപയുടെ സാക്ഷ്യമായി മാറുകയാണോ?

ഇന്ന്, നമുക്ക് എളിമയോടെയും വിശ്വാസത്തോടെയും ദൈവത്തിലേക്ക് മടങ്ങാം. ദൈവത്തിന് കുറ്റവാളികളോട് ക്ഷമിക്കാനും, അശുദ്ധരെ ശുദ്ധീകരിക്കാനും, വീണുപോയവരെ പുനഃസ്ഥാപിക്കാനും, തകർന്ന ജീവിതം തന്റെ മഹത്വത്തിനായി ഉപയോഗിക്കാനും കഴിയും.

സമാപന പ്രാർത്ഥന

സ്വർഗ്ഗസ്ഥനായ പിതാവേ, താഴ്മയും അനുതപിക്കുന്നതുമായ ഹൃദയങ്ങളോടെ ഞങ്ങൾ നിന്റെ സന്നിധിയിലേക്ക് വരുന്നു. ഞങ്ങളുടെ പാപങ്ങൾക്കും, ഞങ്ങളുടെ പരാജയങ്ങൾക്കും, ഞങ്ങളുടെ തെറ്റായ മനോഭാവങ്ങൾക്കും, അവിടുത്തെ ഇഷ്ടത്തിന് വിരുദ്ധമായി ഞങ്ങൾ ചെയ്ത കാര്യങ്ങൾക്കും ഞങ്ങളോട് ക്ഷമിക്കണമേ.

കർത്താവേ, നിന്റെ ദയയനുസരിച്ച് ഞങ്ങളോട് കരുണ കാണിക്കണമേ. എല്ലാ അനീതികളിൽ നിന്നും ഞങ്ങളെ കഴുകി ശുദ്ധീകരിക്കണമേ. ദൈവമേ, ഞങ്ങളിൽ ഒരു ശുദ്ധമായ ഹൃദയം സൃഷ്ടിച്ച്, ഞങ്ങളുടെ ഉള്ളിൽ ഒരു ശരിയായ ആത്മാവിനെ പുതുക്കണമേ.

ഞങ്ങളുടെ രക്ഷയുടെ സന്തോഷം പുനഃസ്ഥാപിക്കണമേ. കുറ്റബോധത്തിന്റെ എല്ലാ ഭാരവും നീക്കി വിശുദ്ധിയിൽ നടക്കാൻ ഞങ്ങളെ ശക്തിപ്പെടുത്തണമേ.

ബാഹ്യമായി ആത്മീയമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടാൻ മാത്രമല്ല, ആന്തരികമായി രൂപാന്തരപ്പെടാനും ഞങ്ങളെ സഹായിക്കണമേ. നിന്റെ കൃപയുടെ സാക്ഷ്യമായി ഞങ്ങളുടെ ജീവിതങ്ങളെ മാറ്റുക. മറ്റുള്ളവരെ നിന്നിലേക്ക് കൊണ്ടുവരാൻ ഞങ്ങളെ ഉപയോഗിക്കണമേ. നിന്റെ അചഞ്ചലമായ കരുണയ്ക്കും ക്ഷമയ്ക്കും നന്ദി. യേശുക്രിസ്തുവിന്റെ വിലയേറിയ നാമത്തിൽ, ഞങ്ങൾ പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു. ആമേൻ.
*******
Heading 6

© 2020 by P M Mathew, Cochin

bottom of page